Uitgangspunten en werkwijze
Verslaving en persoonlijkheidsstoornissen komen vaak samen voor. Hoewel het advies is om beide stoornissen geïntegreerd te behandelen, gebeurt dit maar weinig. In het huidige artikel wordt een behandelprogramma beschreven waarin deze geïntegreerde behandeling wel plaatsvindt: de Deeltijd Verslaving en Persoonlijkheid. Het artikel beschrijft de achterliggende principes van deze behandeling en de werkwijze in het programma, met als doel clinici uit het werkveld te informeren.
Inleiding
Persoonlijkheidsstoornissen en verslaving komen frequent samen voor [1,2]. Geïntegreerde behandelingen van beide stoornissen wordt dringend aangeraden [3], maar op wetenschappelijke evidentie gebaseerde, geïntegreerde behandelingen worden beperkt aangeboden, ook in België en Nederland. De Rotterdamse GGZ-instelling Antes (onderdeel van Parnassia Groep) biedt sinds ruim tien jaar een dergelijke behandeling aan aan mensen die last hebben van verslavingsproblemen en co-morbide persoonlijkheidsstoornissen. Dit aanbod is vijf jaar geleden geformaliseerd in een deeltijdbehandeling, de ‘Deeltijd Verslaving en Persoonlijkheid’ (DVP). De therapie binnen deze afdeling is gebaseerd op principes vanuit cognitieve gedragstherapie (CGT), schematherapie en groepspsychotherapie en bouwt op resultaten uit eigen onderzoek naar de werkzaamheid van schematherapie bij de genoemde doelgroep [4]. In dit onderzoek zijn eerste aanwijzingen gevonden voor de werkzaamheid van schematherapie in het verminderen van symptomen van een stoornis in het gebruik van alcohol en een borderline-persoonlijkheidsstoornis (deze combinatie van stoornissen komt zeer vaak voor; [5]).