Ons detentiesysteem – de gevangenissen maar ook de zogenaamde alternatieve straffen – kent een overmatig aantal justitiabelen die lijden aan een stoornis door gebruik van middelen of verslaving. Laten we ervan uitgaan dat de samenleving hen terecht deze straffen oplegt en dat er straks geen generaal pardon moet komen wanneer de drugswetgeving op bepaalde punten verandert, zoals president Biden in de Verenigde Staten dat deed in de aanloop van de midterms. En zelfs dan nog hebben mensen die onder justitie vallen maar aan een stoornis lijden, recht op de juiste zorg en op mededogen. Is de vaak versnipperde en ontoereikende zorg aangepast aan hun noden? Is die zorg op elkaar afgesteld? Is er een duidelijke visie en kwaliteitsbewaking? Is deze zorg herstelgericht, niet eenvoudig voor wie van zijn vrijheid beroofd is of onderworpen is aan beperkende maatregelen? En hebben de betrokkenen daar zelf een zeg over? Marjolein De Pau evalueerde een pilootproject in de gevangenis van Hasselt en bespreekt in dit nummer de resultaten.
Twee jonge onderzoekers, Elisa Ceulemans en Shana De Coninck, analyseerden de wetenschappelijke literatuur rond twee topics die voor de praktijk relevant zijn. ‘Wat is het verband tussen seksuele disfuncties en langdurig cocaïnegebruik?’ enerzijds en ‘Welke vragenlijsten naar de onttrekkingsverschijnselen van benzodiazepines krijgen de beste evaluatie?’ anderzijds.
Fien De Waele peilde naar de kennis, percepties, opvattingen en attitudes van Vlaamse huisartsen over de e-sigaret zoals gebruikt binnen een zogenaamde ‘Tobacco Harm Reduction strategie’. Gebrek aan geïnformeerd zijn gaat gepaard met tegengestelde attitudes bij een controversieel thema.
Verder hebben we een ervaringsverhaal van Inge Temmerman over hoe ze de samenleving binnenbrengt in een residentiële behandeling voor gebruikers van illegale drugs en het herstelverhaal van Paul, alcoholist. Zelf schreef ik een essay over herstel en de interactie van breinmechanismen met contextfactoren, over gekaapt verlangen.
Hierbij wil ik namens de redactie van het Tijdschrift Verslaving & Herstel onze mederedacteur Arnt Schellekens feliciteren met zijn aanstelling tot hoogleraar verslaving en psychiatrie aan de Radboud Universiteit in Nijmegen. Hij hield op 14 september zijn oratie ‘Verslaving voorbij, van molecuul tot maatschappij’. In zijn column ‘Precisie-therapie’ in dit nummer licht hij alvast een tipje van de sluier.