Kwaliteit is een belangrijk begrip in de zorg. Het houdt in dat de zorg afgestemd is op de behoeften van de patiënt, gebaseerd is op de recente wetenschappelijke inzichten, en bovendien toegankelijk, effectief, veilig en doelmatig is. Het patiëntenperspectief is hierbij van groot belang gebleken en de inzet van ervaringsdeskundigheid heeft de kwaliteit van de zorg verrijkt. Zoals vaak bij maatschappelijke tendensen gaat de slinger heen en weer. Sommige periodes primeert de medische invalshoek, dan weer de existentiële, de gedragsmatige of de sociologische.
De redactie van het Tijdschrift Verslaving & Herstel vindt het belangrijk om alle invalshoeken tot hun recht te laten komen. Enerzijds de medische invalshoek, die bij gebruik van roesmiddelen levensreddend kan zijn, zoals de casus van Verschaeve illustreert. Maar ook de behandelervaringen van patiënten, zoals Migchels beschrijft, en het effect van normen (Schoonbeek) en van regulering (Grund) op het gebruik anderzijds. Charles Kaplan, coauteur van Grund, overleed eind juli. Grund beschrijft hoe waardevol hij was voor het onderzoek op het vlak van verslaving. Ook nieuwere tendensen komen in dit nummer aan bod: het schermgebruik van jongeren (Laleman), dat veel ouders verontrust.
Kwaliteit betekent dat er een goed evenwicht gevonden wordt tussen al deze aspecten om een aangepaste zorg te verlenen, maar ook dat er voldoende toezicht is op die kwaliteit. Die controle is er ongetwijfeld in de somatische geneeskunde, maar blijkt er veel minder te zijn in de geestelijke gezondheidszorg en al zeker in de verslavingszorg, zoals Arnt Schellekens in zijn opiniestuk beschrijft. Is de slinger te veel uitgeweken? Worden richtlijnen als een keurslijf ervaren? Is empathie niet voldoende aanwezig in de reguliere zorg? Staan zorgverleners soms te ver af van de dagelijkse realiteit van hun patiënten? Is ervaringsdeskundigheid nog niet voldoende geïntegreerd in de zorg of moet ze juist apart blijven? Hoe kunnen we de kwaliteit van de inzet van ervaringsdeskundigen garanderen? Hebben we eigenlijk normen of indicatoren waaraan ze moeten beantwoorden?
Het is een boeiend thema waarop u misschien ook wil reageren.
Veel lees- en reflectieplezier.
Auteur
> Frieda Matthys is co-hoofdredacteur van het Tijdschrift Verslaving & Herstel.